Aslında doğum kontrol hapları bazı kanserlerin riskini azaltır. Kayseri’de kliniğimizde doğum kontrol hapı tedavisi başladığımız tüm hastalarımıza detaylı olarak bilgilendirme yapıyorum. Doğum kontrol hapları kullanmak bazı kanser türlerinden bizi korur. Kanserlerin riskini artırdığı ile ilgili de bazı çelişkili veriler mevcut. Şimdi bunları özetleyelim. Sizlere ilk başta faydalı etkilerinden başlayarak anlatalım. Doğum kontrol hapı kullanmak 3 tane kanser riskini azaltır. Birincisi over yani yumurtalık kanseri, ikincisi rahim endometrium kanseri, üçüncüsü ise kalın bağırsak yani kolon kanseridir. Bu üç kanserin riskini doğum kontrol kullanımı azaltır.
Doğum kontrol hapı kullanımın kanser riskini azalttığıyla ilgili bilgiler kesindir. Hatta doğum kontrol hapı kullanımını bıraktıktan sonra bile 30 yıla kadar Rahim ve yumurtalık kanserine karşı koruyucu etkisi devam eder. Peki doğum kontrol hapının artırdığı kanserler hangileridir. Şimdi burada şu konunun tekrar altını çiziyorum. Bu kanserleri artırdığına yönelik bilimsel araştırma sonuçları, azalttığı kanserlerdeki gibi kesin değildir. Çok sayıda fazla hasta üzerinde yapılan çalışmalar çelişkili bazılarında güvenli hiçbir şekilde riski artırmaz bulunurken bazılarına bir miktar riski artırdığı tespit ediliyor.
Doğum kontrol hapı kullanımının artırdığı kanserlerden ilki Serviks yani rahim ağzı kanseridir. Doğum kontrol hapı kullanımı bazı kanserini bir miktar artırıyor ve bıraktıktan sonra yaklaşık 2 yıl geçtikten sonra bu risk tamamen hiç kullanılmadığı düzeye tekrardan dönüyor. Şimdi biz diğer kanserlerden farklı olarak Rahim ağzı kanserinin nedenini biliyoruz. HPV virüsü kadınlarda rahim ağzı kanseri yapabiliyor. Peki acaba doğum kontrol ilacının içeriğinde ne var? Doğum kontrol hapın östrojen ve progesteron iki tane hormon var. Bunlar nasıl kansere neden oluyor olabilir? Acaba kansere neden olmuyor da sonuçlarda oluyor gibi yanlış bir sonuç mu çıkıyor? Simdi burada yanlış bir sonuç çıkma ihtimali var. Çünkü bu çalışmalar nasıl yapılıyor? Rahim ağzı kanseri olan hastalara mesela bakılıyor, kaç tane hasta mesela 20.000 bu hastaların kaçta yüzde kaçının doğum kontrol hapı kullanıldığına bakılıyor. Toplumdaki oranına göre yüksek çıkarsa böyle düşünülüyor. Ama şimdi ne dedik rahim ağzı kanseri dedik HPV virüsü kaynaklı. Doğum kontrolü bu kullanan bir kadının bunu çoğu zaman niye kullanıyorlar? İstenmeyen gebelikleri engellemek için kullanıyor. Evet bazen adet ağrısı için ya da düzensiz adet içinde kullanılabiliyor ama toplumun çoğu istenmeyen gebeliğe karşı korunmak için bunu tercih ediyor. HPV virüsü bir miktar prezervatifle ilişki % 100 olmasa da % 95 korur. Prezervatif kullanılması HPV’nin karşı tarafa geçme ihtimalini azaltır doğum kontrol kullanan bir kadının prezervatif kullanma ihtimali çok az. Çünkü zaten korunmak için bir yöntemi var. Dolayısıyla bu sonucu daha az prezervatif kullanımının karışık karmaşık etkisi de yanlış yönde bu şekilde sonuçlandır bilir. Muhtemelen doğum kontrol hapı rahim ağzı kanseri riskini artırmıyor. Ama doğum kontrol hapı kullanan hastalar daha az prezervatif kullanıldığı için Dolaylı yoldan sanki artıyormuş gibi bir sonuçla karşılaşıyor olmamız muhtemel. İkincisi ise meme kanseri ile ilgili sonuçlar da tutarlı değil. Ama özellikle 1 milyon üzerinde hastayla ilgili bir Danimarka çalışması var çok sayıda hasta ve güvenilir bir çalışma burada doğum kontrol abı kullanımının yaklaşık % 115 ila 22 oranında meme kanseri riskini artırdığı düşünülüyor. Ama bunun tersini söyleyen de birçok çalışma var. Tersini derken azalttığı değil ama eşit olduğu anlamında şimdi bu çalışmalarda bile riskli bulan çalışmalarda bile doğum kontrol bıraktıktan sonra 2 yıl içinde Etki neredeyse azalıyor 5 yıldan sonra tamamen azalıyor. Yani doğum kontrol kullanıldığında meme kanseri riskini artırıyordu bile bıraktıktan sonra 5 yıl içinde bu artmış risk yok olup gidiyor meme kanseri olan bir hastaya yine de doğum kontrol abı vermiyoruz ama ailesinde meme kanseri hikayesi var kanseri yönünden brca 1 2 gibi riskli bir gen taşıyor ya da memesinde iyi huylu bir kitle var ama kanser değil Bu hastalar güvenli bir şekilde doğum kontrol kullanabilir bu hastaların kullanmaması yönünden bir önerimiz yok ama kendi meme kanseri olan ya da kanser Sen atlatmış olan hastalarda Özellikle 5 yıldan daha fazla zaman geçmemişse potansiyel risklerinden dolayı doğum kontrol hapını kullanılmasını önermiyoruz.